# Krajowa Sieć Onkologiczna: co realnie zmienia dla pacjentów?

> Krajowa Sieć Onkologiczna to rewolucja w polskiej onkologii, mająca zapewnić każdemu pacjentowi równy dostęp do leczenia na najwyższym poziomie. Nowy system opiera się na koordynac...

Źródło: https://medpress.com.pl/artykuly/647-krajowa-siec-onkologiczna-co-realnie-zmienia-dla-pacjentow
Opublikowano: 2025-11-04 | Zaktualizowano: 2025-11-04
Kategoria: Choroby i leczenie

**Krajowa Sieć Onkologiczna to rewolucja w polskiej onkologii, mająca zapewnić każdemu pacjentowi równy dostęp do leczenia na najwyższym poziomie. Nowy system opiera się na koordynacji i jednolitych standardach, co w praktyce oznacza duże zmiany w diagnostyce i terapii. Kluczową rolę odgrywa w nim nowa, niezwykle ważna funkcja. Sprawdź, co KSO oznacza dla Ciebie.**

## Czym jest Krajowa Sieć Onkologiczna (KSO)

**Krajowa Sieć Onkologiczna (KSO)** to nowy model organizacji i zarządzania opieką nad pacjentami z chorobami nowotworowymi w Polsce. Stanowi ona kluczowy element Narodowej Strategii Onkologicznej, której nadrzędnym celem jest poprawa wyników leczenia raka i zapewnienie wszystkim pacjentom, niezależnie od miejsca zamieszkania, dostępu do kompleksowej i nowoczesnej terapii. Głównym założeniem KSO jest odejście od rozproszonego i często nieskoordynowanego modelu leczenia na rzecz zintegrowanego systemu, w którym placówki medyczne ściśle ze sobą współpracują.

Strukturę sieci tworzą ośrodki o różnym stopniu specjalizacji, co ma zapewnić pacjentowi opiekę adekwatną do jego stanu zdrowia i rodzaju nowotworu. Podstawą są Specjalistyczne Ośrodki Leczenia Onkologicznego (SOLO), podzielone na trzy poziomy referencyjności:

- **SOLO I poziomu**, które realizują podstawową diagnostykę i leczenie w co najmniej jednym obszarze, takim jak chirurgia onkologiczna, chemioterapia czy radioterapia,

- **SOLO II poziomu**, czyli ośrodki bardziej zaawansowane, prowadzące leczenie w co najmniej dwóch z wymienionych obszarów i zajmujące się bardziej złożonymi przypadkami,

- **SOLO III poziomu**, czyli wysokospecjalistyczne placówki, często instytuty onkologii lub szpitale kliniczne, oferujące pełen zakres diagnostyki i leczenia, w tym najbardziej innowacyjne terapie.

Uzupełnieniem systemu są Ośrodki Kooperacyjne, które wspierają sieć głównie w zakresie ambulatoryjnej opieki specjalistycznej. Taka struktura ma gwarantować, że każdy **pacjent onkologiczny** trafi do placówki o odpowiednich kompetencjach, a w razie potrzeby zostanie płynnie przekierowany do ośrodka o wyższym stopniu referencyjności.

## Koordynator onkologiczny - wsparcie na każdym etapie

Jedną z najważniejszych i najbardziej odczuwalnych dla pacjentów zmian wprowadzanych przez **Krajową Sieć Onkologiczną** jest powołanie funkcji koordynatora opieki onkologicznej. To osoba, której zadaniem jest „prowadzenie pacjenta za rękę” przez cały, często skomplikowany i stresujący, proces diagnostyki i leczenia. Koordynator staje się dla chorego głównym punktem kontaktowym i wsparciem informacyjno-organizacyjnym, co ma na celu wyeliminowanie poczucia zagubienia w systemie ochrony zdrowia.

Do zadań koordynatora należy m.in. dbałość o ciągłość i terminowość świadczeń. Pomaga on w umawianiu wizyt, badań diagnostycznych oraz terminów konsyliów lekarskich. Informuje pacjenta o kolejnych krokach, wyjaśnia procedury i upewnia się, że cała niezbędna dokumentacja medyczna jest kompletna i trafia we właściwe miejsce. Dzięki jego pracy **leczenie raka** staje się procesem znacznie bardziej uporządkowanym. Pacjent nie musi już samodzielnie szukać specjalistów czy dowiadywać się, gdzie wykonać kolejne badanie – tym wszystkim zajmuje się dedykowana osoba. Ministerstwo Zdrowia, dostrzegając kluczową rolę koordynatorów, pracuje nad nowelizacją przepisów, które mają precyzyjniej określić ich rolę i miejsce w strukturze, aby zachęcić więcej osób do pełnienia tej funkcji.

## Karta e-DiLO i cyfryzacja leczenia onkologicznego

Cyfryzacja jest jednym z filarów reformy, jaką wprowadza **KSO**. Jej centralnym elementem jest transformacja Karty Diagnostyki i Leczenia Onkologicznego, znanej jako karta DiLO, w jej w pełni elektroniczną wersję – e-DiLO. Karta DiLO, wprowadzona w 2015 roku, jest dokumentem uprawniającym do szybszej ścieżki diagnostycznej i terapeutycznej w przypadku podejrzenia nowotworu. Dotychczas funkcjonowała głównie w formie papierowej, co wiązało się z koniecznością noszenia jej ze sobą na każdą wizytę i badanie.

Wprowadzenie e-DiLO to ogromne ułatwienie zarówno dla pacjentów, jak i dla personelu medycznego. Wszystkie informacje o przebiegu diagnostyki, wynikach badań, decyzjach konsylium i planie leczenia będą gromadzone w jednym, cyfrowym systemie. Dzięki temu lekarze z różnych ośrodków wchodzących w skład sieci będą mieli natychmiastowy dostęp do pełnej historii medycznej pacjenta, co usprawni komunikację i przyspieszy podejmowanie decyzji. Dla pacjenta oznacza to koniec zmartwień o zagubienie dokumentacji. Zgodnie z planem, rok 2025 jest okresem przejściowym, w którym dopuszczalne są obie formy karty, natomiast **od 1 stycznia 2026 roku karta DiLO ma funkcjonować wyłącznie w postaci elektronicznej**.

## Jednolite standardy i jakość leczenia w całej Polsce

Kluczowym celem **Krajowej Sieci Onkologicznej** jest zlikwidowanie nierówności w dostępie do opieki medycznej, które często wynikały z miejsca zamieszkania pacjenta. Aby to osiągnąć, KSO wprowadza jednolite standardy postępowania diagnostyczno-terapeutycznego, tzw. ścieżki pacjenta. Oznacza to, że leczenie najczęstszych nowotworów, takich jak rak piersi, płuca czy jelita grubego, będzie przebiegało według tych samych, opartych na aktualnej wiedzy medycznej wytycznych we wszystkich ośrodkach należących do sieci.

Niezwykle ważnym elementem zapewnienia wysokiej jakości jest obowiązek współpracy między ośrodkami o różnym poziomie referencyjności. Każdy plan leczenia musi być zatwierdzony przez wielodyscyplinarny zespół terapeutyczny (konsylium). Jeśli szpital niższego poziomu (np. SOLO I) nie dysponuje wszystkimi wymaganymi specjalistami, ma obowiązek przeprowadzić konsylium we współpracy z ośrodkiem wyższego poziomu (SOLO III). To gwarantuje, że każdy przypadek jest analizowany przez grono ekspertów, co minimalizuje ryzyko błędu i pozwala na wybór optymalnej terapii. Cały **system ochrony zdrowia** w obszarze **onkologii** będzie również podlegał stałemu monitorowaniu jakości za pomocą specjalnych wskaźników, co pozwoli na ocenę skuteczności leczenia w poszczególnych placówkach.

## FAQ

Odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania dotyczące Krajowej Sieci Onkologicznej.

### Kiedy KSO w pełni zacznie działać?

Wdrażanie Krajowej Sieci Onkologicznej odbywa się etapami. Choć ustawa weszła w życie, wiele kluczowych elementów, jak pierwsza kwalifikacja ośrodków do sieci, zostało przesuniętych na 31 marca 2025 roku. Pełna funkcjonalność systemu, w tym e-DiLO i infolinia, będzie wprowadzana stopniowo.

### Czy każdy szpital leczący raka jest w KSO?

Nie, do Krajowej Sieci Onkologicznej mogą należeć tylko te placówki, które spełnią określone kryteria jakościowe i organizacyjne, a następnie zostaną zakwalifikowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Docelowo tylko ośrodki działające w ramach KSO będą mogły realizować świadczenia onkologiczne finansowane ze środków publicznych.

### Jak znaleźć koordynatora onkologicznego?

Koordynator onkologiczny jest przypisywany pacjentowi automatycznie w placówce należącej do KSO, w momencie rozpoczęcia procesu diagnostyczno-leczniczego. Pacjent nie musi go szukać na własną rękę; informację o przydzielonym koordynatorze i sposobie kontaktu powinien otrzymać w szpitalu.

### Co jeśli mój szpital nie oferuje potrzebnego leczenia?

System KSO zakłada ścisłą współpracę między ośrodkami. Jeśli placówka, w której pacjent rozpoczął leczenie, nie może zrealizować jakiegoś etapu terapii, koordynator jest odpowiedzialny za zorganizowanie konsultacji, badania lub leczenia w innym, odpowiednio wyspecjalizowanym ośrodku sieci.

### Czy KSO obejmuje leczenie wszystkich nowotworów?

Krajowa Sieć Onkologiczna koncentruje się na opiece nad dorosłymi pacjentami z nowotworami litymi. System nie obejmuje leczenia nowotworów krwi (hematoonkologii) oraz onkologii dziecięcej, które funkcjonują w ramach odrębnych, wyspecjalizowanych ścieżek opieki.

### Czym jest Narodowy Portal Onkologiczny?

Narodowy Portal Onkologiczny to oficjalne, rządowe źródło wiedzy na temat chorób nowotworowych. Jest to inicjatywa uzupełniająca KSO, która dostarcza pacjentom i ich bliskim rzetelnych informacji o profilaktyce, diagnostyce, metodach leczenia oraz listę ośrodków kompetencji dla poszczególnych nowotworów.
