SPIS TREŚCI , Tom XLVI, Nr 275, MAJ/ CONTENTS , Vol. XLVI, No. 275, MAY

Dostęp do całego wydania miesięcznika
Full access to journal text
Dostęp po adresie IP/
IP based access

Dostęp użytkownik/hasło
User/Password based access


strony / pages ENGLISH POLISH kup artykuł / buy article
195-204

SUMMARY IN POLISH & ENGLISH. FULL ARTICLE ONLY IN POLISH.

Epidemiology and diagnosis of breast cancer

Budny A1,2, Starosławska E3, Budny B3, Wójcik R2, Hys M4, Kozłowski P1,2, Budny W5, Brodzik A6, Burdan F2,6.

1Radiotherapy Department, St. John’s Cancer Centre, Lublin, Poland; 2Human Anatomy Department, Medical University, Lublin, Poland; 3Clinical Oncology Department, St. John’s Cancer Center, Lublin, Poland; 4Anaesthesiology and Intensive Therapy Department, Medical University, Lublin, Poland; 5Oncological Surgery Deparment, St. John’s Cancer Center, Lublin, Poland; 6Radiology Department, St. John’s Cancer Center, Lublin, Poland

Breast cancer is the most common cancer in women. Family history of breast cancer, age at menarche, number of pregnancies and births, history of breast biopsies, use of hormone replacement therapy and time from the last menstrual period are the key events to note. In addition, a high percentage of cases has been demonstrated in women with a genetically conditioned cancer, i.e. mutations in genes BRCA1, BRCA2, syndromes of Li-Fraumeni, Cowden and Peutz-Jeghers. Over 90% of cases are local or regional when detected. The diagnostics approach consists of self-control, breast palpation by the doctor, breast imaging usually with ultrasound, mammography and magnetic resonance. To confirm the diagnosis, a fine-, core-needle or mammotome biopsy is performed. The final diagnosis is based on a wide panel of immunohistochemical and cytogenetic tests. Histological examination provides accurate assessment of the tumor type, grade, estrogen and progesterone hormone receptor status, HER2 overexpression and Ki67 proliferation index. The data makes possible to qualify to one of four groups of breast cancer biological subtypes, which allows individualized treatment of the patient.

Key words: breast cancer, epidemiology, women’s cancers

Pol Med J, 2019; XLVI (275); 195–204

Epidemiologia oraz diagnostyka raka piersi

Budny A1,2, Starosławska E3, Budny B3, Wójcik R2, Hys M4, Kozłowski P1,2, Budny W5, Brodzik A6, Burdan F2,6.

1Zakład Radioterapii, Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej im. św. Jana z Dukli w Lublinie; 2Katedra Anatomii Człowieka, Zakład Anatomii Prawidłowej, Uniwersytet Medyczny w Lublinie; 3Oddział Onkologii Klinicznej, Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej im. św. Jana z Dukli w Lublinie; 4Klinika Anestezjologii i Intensywnej Terapii, Uniwersytet Medyczny w Lublinie; 5Oddział Chirurgii Onkologicznej, Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej im. św. Jana z Dukli; 6Zakład Diagnostyki Obrazowej, Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej im. św. Jana z Dukli

Rak piersi jest najczęstszym nowotworem u kobiet. Za powszechnie uznane czynniki ryzyka przyjmuje się obciążony wywiad rodzinny, wczesne wystąpienie pierwszej miesiączki, liczbę ciąż i urodzeń, hormonalną terapię zastępczą, liczne biopsje piersi oraz czas od ostatniej menstruacji. Ponadto wykazano wysoki odsetek zachorowań m. in. w zespołach Li-Fraumeni, Cowdena, Peutz-Jeghersa czy przy obecności mutacji w genach BRCA1/BRCA2. Ponad 90% przypadków raka ma charakter miejscowy lub regionalny w chwili rozpoznania. Szybkie wykrycie jest ważne rokowniczo dla pacjentki. Podstawowymi badaniami zalecanymi przy diagnostyce jest samokontrola oraz badanie palpacyjne piersi przez lekarza, ultrasonografia, mammografia i rezonans magnetyczny. Dla potwierdzenia wykonywana jest biopsja cienko-, gruboigłowa bądź mammotomiczna. Ostateczne rozpoznanie ustalane jest w oparciu o szeroki panel badań immunohistochemicznych oraz cytogenetycznych. Raport histologiczny zapewnia dokładną ocenę rodzaju guza, stopnia złośliwości, statusu receptora estrogenowego i progesteronowego, nadekspresji HER2 i wskaźnika proliferacji Ki67. Dane te umożliwiają zakwalifikowane do jednego z czterech podtypów biologicznych raka piersi, co pozwala na zindywidualizowane leczenie pacjentki.

Słowa kluczowe: rak piersi, epidemiologia, nowotwory kobiet

Pol Merkur Lekarski, 2019; XLVI (275); 195–204